پویش نامگذاری ستاره مادر و سیاره فراخورشیدی، به طور رسمی در ایران آغاز به کار کرد

 | تاریخ ارسال: ۱۳۹۸/۵/۲۷ | 

پویش نامگذاری ستاره مادر و سیاره فراخورشیدی، به طور رسمی در ایران آغاز به کار کرد. این پویش از ۱۳ شهریورماه سال جاری، مصادف با روز بزرگداشت ابوریحان بیرونی،‌ به تمامی ایرانیان این امکان را می‌دهد که نام مد نظر خود را برای سیاره فراخورشیدی «HD ۱۷۵۵۴۱ b» و ستاره مادر آن پیشنهاد دهند.
این پیشنهادات به همراه متنی ۱۰۰ کلمه‌ای بر روی صفحه وبسایت رسمی پویش به نشانی iranplanet.ir‌ ثبت و پس از پایان مهلت، به داوری گذاشته خواهد شد. داوری  نام‌های پیشنهادی را ستاد نام‌گذاری ستاره مادر و سیاره فراخورشیدی بر عهده دارد. ۱۰ نام انتخابی سیاره فراخورشیدی و ۱۰ نام انتخابی ستاره مادر، در مرحله دوم از ۲۹ مهر تا ۹ آبان به رای‌گیری عمومی از طریق سامانه پیامکی گذاشته می‌شوند و اسم منتخب مردمی به اتحادیه بین‌المللی نجوم اعلام می‌شود. پس از تصویب نام در این اتحادیه، تا نیمه دی ماه سالجاری، نام های انتخابی کشورهای مشارکت کننده از طریق اتحادیه بین المللی نجوم اعلام می‌شود.


در نشستی که روز یکشنبه ۲۷ مرداد با حضور اعضای ستاد برگزاری این پویش برگزار شد، محمدجواد ترابی، هماهنگ‌کننده ملی کمیته ترویج اتحادیه بین‌المللی نجوم در ابتدا با اشاره به فرصت کم‌نظیری که اتحادیه بین‌المللی نجوم در اختیار ایران قرار داده است، گفت: تا به حال هیچ نام ایرانی خارج از منظومه شمسی نداشته ایم و این نخستین تلاش ایرانیان برای ثبت اسم و نامی برآمده از این مرز و بوم روی یک جرم آسمانی خارج از منطومه ماست. این پویش به کشورهایی که طرح خود را به تایید این اتحادیه رسانده‌اند، امکان برگزاری یک پویش (کمپین) ملی برای نامگذاری سیاره فراخورشیدی و ستاره‌ای که به گرد آن می‌گردد، می‌دهد تا نام برگزیده خود را روی ستاره و سیاره مشخص شده، قرار دهند. این نام پس از تصویب اتحادیه بین‌المللی نجوم برای همیشه ماندگار می‌شود.


در ادامه،‌ اسدالله قمری‌نژاد از مروجان نجوم شناخته شده ایران ضمن اشاره به تاریخچه شناخت ما از سیاره‌های خارج از منظومه شمسی، گفت: بنا بر آمار تا جمعه گذشته، ۴۱۰۳ سیاره فراخورشیدی در ۳۰۵۶ منظومه کشف شده‌اند که این مهم تا ۳۰ سال پیش ناممکن بود. از آخرین اکتشاف در مجموعه سیاره‌های منظومه شمسی دیر زمانی نمی‌گذرد؛ همه تلاش منجمان، برای یافتن سیاره‌ای دیگر در منظومه خورشیدی بود: سیاره ایکس (X) و حدس‌ها و گمان‌ها برای بزرگ‌تر کردن خانواده خورشیدی. با رصد اولین سیاره و منظومه جدید در دوردست‌ها در سال ۱۹۸۸ و تایید آن در سال ۱۹۹۲، انسان پا به عرصه جدیدی در شناخت دنیای اطراف خود گذاشت و دیگر منظومه شمسی، اولین و آخرین منظومه ستاره و سیاره‌ای نبود.

کاظم کوکرم، عضو ستاد برگزاری این پویش نیز با بیان تاریخچه مفصلی از نام‌گذاری نام‌های ایرانی روی عوارض و اجرامی در منظومه شمسی، گفت: تا به امروز ده‌ها و بلکه صدها هزار ستاره و سیاره و کهکشان در عالم با شیوه‌های متنوع نامگذاری شده‌اند. اما اگر قرار باشد ردپایی از نام‌های ایرانی را در فضا بیابیم فعلا محدود به منظومه شمسی هستیم. در منظومه ما عوارض، کوه‌ها و گودال‌های بسیاری در سیاره‌ها، قمرها و همین‌طور سیارک‌هایی به نام دانشمندان، شعرا، پادشاهان، شخصیت‌های داستان‌های معروف ایرانی و همین‌طور اسامی معروف و زیبای دخترانه و پسرانه پارسی نامگذاری شده است. با این حال تا به امروز ایرانیان سهمی در نامگذاری اجرام ورای منظومه شمسی نداشته‌اند. مشارکت کنونی ما در ‌«پویش نامگذاری ستاره مادر و سیاره فراخورشیدی» اولین تلاش جدی ما برای نامگذاری جرم یا اجرامی در ورای منظومه شمسی به نامی مفهوم در زبان فارسی و با هویتی ایرانی است.

کیارا عباس‌زاده،‌ سردبیر مجله نجوم نیز ضمن معرفی سایت iranplanet.ir‌ به عنوان تنها سایت رسمی این پویش گفت: ستاره HD ۱۷۵۵۴۱ که اتحادیه بین‌المللی نجوم نام‌گذاری‌ آن را به کشورمان واگذار کرده، ستاره زردرنگی در صورت فلکی مار است. این ستاره جویای نام به دلیل کم بودن روشنایی ظاهری‌اش در آسمان با چشم غیرمسلح قابل دیدن نیست؛ هرچند درخشندگی واقعی آن از خورشید هم بیشتر است و صرفا قرار داشتن در فاصله تقریبی ۴۲۰ سال نوری از زمین باعث شده روشنایی ظاهری آن به طور نسبی کم باشد. این ستاره سنگین‌تر و بزرگتر از خورشید ماست؛ جرم آن حدود ۵/۱ برابر و قطرش تقریبا چهار برابر خورشید است. از سوی دیگر در مقایسه با خورشید ما ستاره جوان‌تری به شمار می‌رود و فقط کمی بیشتر از نصف آن سن دارد.
سردبیر مجله نجوم
 افزود: سیاره فراخورشیدی که به دور این ستاره می‌گردد و باید در این پویش به همراه ستاره نام‌گذاری شود، فعلا با نام ۱۷۵۵۴۱ b HD شناخته می‌شود. این دنیای بیگانه، غولی گازی و بزرگتر از سیاره مشتری است که تقریبا نصف آن جرم دارد. سیاره HD ۱۷۵۵۴۱ b در فروردین ۲۰۰۷/۱۳۸۶، با داده‌های رصدخانه کِک (Keck) و لیک (Lick) در به روش «سرعت شعاعی» کشف شد و تنها سیاره‌ای است که تاکنون به دور ستاره ۱۷۵۵۴۱ HD کشف شده است.



سیدامیر سادات موسوی، سردبیر رشد جوان نیز با اشاره به روز آغاز پویش در ایران، علت انتخاب چنین روزی را که به تایید اتحادیه بین‌المللی نجوم نیز رسیده است، دیدگاه انتقادی ابوریحان بیرونی در درک جدید ما از هستی و عالم دانست. او با برشمردن یافته‌ها و دستاوردهای ابوریحان بیرونی، او را یکی از تاثیرگذارترین منجمان همه اعصار در تاریخ ایران زمین خواند.


 
پویش نام‌گذاری ستاره مادر و سیاره فراخورشیدی در ایران، از ۱۳ شهریور آغاز می‌شود و علاقمندان می‌توانند جهت کسب اطلاعات بیشتر و ثبت نام‌های پیشنهادی خود دست کم در بازه‌ای ۳ هفته‌ای به سایت این پویش به آدرس www.iranplanet.ir مراجعه کنند. هشتگ #ستاره_سیاره نیز راه ارتباطی با این کمپین در شبکه‌های اجتماعی است. این پویش با همکاری هماهنگ‌کننده ملی کمیته ترویج اتحادیه بین‌المللی نجوم،‌ سازمان فضایی ایران،‌ مجله نجوم و انجمن نجوم ایران برگزار می‌شود.



CAPTCHA

دفعات مشاهده: 1040 بار   |   دفعات چاپ: 8 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر