|
مركز آرم، هستهي مجموعه
اشکال هندسي در زندگي هميشه داراي کاربردهاي فراوان بوده و براي فعاليتهاي انسان الهام بخش و سمبل نيز شده است. دايره يکي از مهمترين اين اشکال است كه در طول تاريخ به نمادي مقدس نيز تبديل شده است. ابتداييترين کاربرد دايره، چرخ و چرخدندهها هستند که از قديمالايام بکار رفته و ميروند. همچنين ابزار آلات زينتي چون تاج، گردبند، خلخال و حلقهها، کاربردي به اندازه تاريخ بشري دارند.
در هنرهاي اسلامي ايراني، دايرهها، به شکل شمس و حلقه نوراني در اطراف سرايمه و بزرگان دين ديده ميشود. همچنين با توجه به کراهت صورتگري و مجسمهسازي در اسلام و ظريفانديشي شيعه، هنرهاي اسلامي به شکلهاي اسليمي، گل و بوته، نقشهايي ختايي سوق داده شد. اشکال و خطوط و ترکيب رنگ در مينياتورها ، تذهيبها و فرشها با زينت و ترکيب و نقش نگار پختهتري تکامل يافتند.
دايره برخلاف چندضلعيها، همچون مربع، نمادي از پويايي و رسيدن به كمال در تمامي ابعاد است. مركز آرم از يك منحني بسته (بيضي) تشكيل شده است كه نشان از مجموعهاي پويا در راه رسيدن به كمال ميباشد.
در ايران باستان، نماد دايره به عنوان نمادي از كمال به شمار ميرفته است و اين عقيده تا به امروز پا بر جاي مانده است. همچنين دايره نمادي از حركت پيوسته و مدور آسمان است. طواف مسلمانان به دور خانهي خدا نمادي از حركتي مدور و تشكيل دايره است. هنديها دايره را نماد جهان ميدانند و براي بوداييها دواير متحدالمركز، نماد آخرين مرحلهي تكامل معنوي است. دايره به خاطر حس حركت پويايي كه منتقل ميكند، نماد تغييرات زمين، خورشيد و آسمان نيز هست. به همين علت در معماريهاي سنتي كشورهاي مختلف، دايره به عنوان نمادي از حركت در محل عبادت افرادي كه مدام در حال جابهجايي بودند، به كار برده شده است. دايره در يك بيان، نماد كل جهان هستي و خورشيد است.
|
