۱۳۹۸/۰۷/۱۰ ۰۰:۰۰ ۱۷۲
طبقه بندی: مقطع ابتدایی
چچ
سیارات منظومه شمسی از نگاه ماهواره ها

سیارات منظومه شمسی از نگاه ماهواره ها

انسان های اولیه چه تصوراتی از آسمان، ستاره ها و سیاره ها داشتند؟ بی تردید آسمان و اجرام آسمانی سبب شگفتی شان بود و آنها را زیبا، دست نیافتنی، باشکوه و مقدس می دیدند که نام هایی از خدایان خود بر آنها گذاشته اند.

انسان های اولیه چه تصوراتی از آسمان، ستاره ها و سیاره ها داشتند؟ بی تردید آسمان و اجرام آسمانی سبب شگفتی شان بود و آنها را زیبا، دست نیافتنی، باشکوه و مقدس می دیدند که نام هایی از خدایان خود بر آنها گذاشته اند. آنچه از تصورات انسان های باستان از منظومه شمسی داریم، بیشتر در قالب افسانه ها و اساطیر و الهه های یونان و روم باستان است. ولی با پیشرفت علم و اختراع ابزارهایی مثل تلسکوپ و دوربین، اطلاعات ما از فضا و آنچه در آن است، بیشتر شد.
سیارات منظومه شمسی،  <strong class='sis-keyword'>مدرسه  <strong class='sis-keyword'>سنجش از دور</strong></strong> مقطع ابتدایی
شکل-1- سیارات منظومه شمسی
آیا می دانید که هر هشت سیاره را می توان با یک تلسکوپ کوچک یا دوربین شکاری مشاهده کرد؟ همچنین رصدخانه های بزرگ، اطلاعات سودمندی را از منظومه شمسی ارائه می دهند. اما آنچه باعث تحول در دانش میان سیاره ای شده و آنچه که اطلاعاتی بسیار از وضعیت و ساختار سیاره ها برای ما فراهم نمود؛ رشد فناوری فضایی و ارسال ماهواره ها و تصاویر ماهواره ای بود. اطلاعات حاصل از فناوری فضایی بود که تعاریف ما از سیاره را تغییر داد به گونه ای که دیگر پلوتون (Pluto) واجد شرایط سیاره بودن نبود. در مدرسه سنجش از دور با ما همراه باشید تا با سیارات منظومه شمسی از نگاه ماهواره ها و فضاپیماها آشنا شوید. در این مطلب به بررسی سیاره عطارد می پردازیم.
  1. تیر یا عُطارِد
عطارد یا تیر نزدیکترین سیاره به خورشید و کوچک ترین سیاره منظومه شمسی است. سطح رو به خورشید سیاره عطارد به دلیل نزدیکی به خورشید بسیار داغ و سطح پشت به خورشید آن بسیار سرد است. عطارد هر 88 روز یک بار خورشید را دور می زند و از این جهت، با سرعتی حدود 48 کیلومتر بر ثانیه، تندرو ترین سیاره منظومه شمسی است. سیاره ای گریز پا که دیدنش آسان نیست و برای همین ایرانیان باستان آن را تیر نامیده و در یونان، مرکوری یا پیک خدایان لقبش دادند.
مقایسه چرخش زمین و عطارد به دور خورشید،  <strong class='sis-keyword'>مدرسه  <strong class='sis-keyword'>سنجش از دور</strong></strong> مقطع ابتدایی
شکل 2- مقایسه چرخش زمین و عطارد به دور خورشید
تا سال 1962میلادی تصور می شد که یک روز عطارد برابر با یک سال آن است. اما با پیشرفت فناوری فضایی و استفاده از ابزار رادار داپلر در سال 1965 میلادی ثابت شد که حرکت وضعی عطارد متفاوت با دیگر سیارات است. عطارد به ازای هر دو باری که به دور خورشید می گردد، دقیقاً سه بار به دور خود می چرخد. به بیان دیگر یک روز کامل در سیاره عطارد حدود 116 روز زمینی طول می کشد.
حرکت وضعی و انتقالی عطارد،  <strong class='sis-keyword'>مدرسه  <strong class='sis-keyword'>سنجش از دور</strong></strong> مقطع ابتدایی
شکل 3- حرکت وضعی و انتقالی عطارد
در سال 1974 میلادی، فضاپیمای مارینر 10 سازمان فضایی آمریکا از نزدیکی عطارد گذشت و توانست 648 تصویر خوب از نیمی از سیاره عطارد بگیرد. این تصاویر مشان می دهد که سطح عطارد مانند ماه دارای کوه ها و دره های فراوانی است که احتمالاً در اثر برخورد سنگ های آسمانی ایجاد شده اند.
موزاییک تصاویر فضاپیمای مارینر 10 از نیمکره جنوبی سیاره عطارد.مدرسه سنجش ازدورمقطع ابتدایی
شکل 4 - موزاییک تصاویر فضاپیمای مارینر 10 از نیمکره جنوبی سیاره عطارد. کراترها که به احتمال زیاد در اثر برخورد شهاب سنگ ها ایجاد شده اند؛ بر روی سیاره قابل مشاهده هستند.

در سال 2004 میلادی، سازمان فضایی آمریکا، فضا پیمای مسنجر را برای مطالعه سیاره عطارد به فضا پرتاب کرد. مسنجر در گردش خود به دور عطارد، اطلاعات مهمی در مورد آب و هوای عطارد، مواد تشکیل دهنده آن و میدان مغناطیسی آن تهیه و به زمین ارسال کرد. ماموریت مسنجر در سال 2015 با برخورد آن به سطح سیاره تیر پایان یافت. تصاویری که مسنجر از عطارد برداشته، شواهد فعالیت آتشفشانی بر سطح آن را نشان می دهد.
تصویری از نیمکره جنوبی سیاره عطارد که فضا پیمای مسنجر (Messenger)  گرفته است.مدرسه سجش از دورمقطع ابتدایی
شکل 5 - تصویری از نیمکره جنوبی سیاره عطارد که فضا پیمای مسنجر (Messenger) گرفته است.
فضاپیمای مسنجر که از سال 2004 در مداری به دور عطارد در گردش بود و از آن تصویربرداری می کرد در 30 مارس 2015 بعد از 15 سال فعالیت با کوبیده شدن به سطح عطارد به ماموریت خود پایان داد. <strong class='sis-keyword'>مدرسه  <strong class='sis-keyword'>سنجش از دور</strong></strong> مقطع ابتدایی
شکل 6 - فضاپیمای مسنجر که از سال 2004 در مداری به دور عطارد در گردش بود و از آن تصویربرداری می کرد در 30 مارس 2015 بعد از 15 سال فعالیت با کوبیده شدن به سطح عطارد به ماموریت خود پایان داد.
آدرس کوتاه شده: