• جمعه ۲۸ مهر ۱۳۹۶
  • |

پیوند ها

 

 

آمار سایت

  • تمام بازديد‌ها: 457360 بازدید
  • بازديد 24 ساعت قبل: 3705 بازدید
  • مهمانان حاضر در سایت: 7 کاربر
  • کاربران حاضر در سایت:0 کاربر

ورود به سایت

تعریف و تاریخچه

 | تاریخ ارسال: ۱۳۹۵/۹/۲۳ | 

  • مقدمه

شکوفایی صنعت ماهواره در اواسط دهه 1960 آغاز و در کمتر از 50 سال از یک فن آوری نوپا به تکنولوژی فراگیر و پرکاربرد مبدل گردید که ردپای آن در تمامی بخشهای دارای زیرساخت مخابراتی به چشم می خورد. پیشرفت و تکامل جوامع انسانی و افزایش نیاز های ارتباطی،  بشر را روز به روز بیشتر به سمت توسعه روش های نوین ارتباطی و استفاده از فناوری های فضایی سوق می دهد. شبکه های ماهواره ای امکانات و مزایای بسیاری همچون تنوع سرویس، انعطاف پذیری و استقلال از موانع طبیعی، سرعت عمل بالا و پوشش دهی وسیع فراهم می کنند که سایر روش های مخابراتی من جمله فیبر،کابل و یا مایکروویو زمینی  قادر به ارائه آنها نیستند. از آنجا که ناحیه گسترده ای از زمین توسط ماهواره قابل رویت و دسترسی است، ماهواره ها می توانند نقطه آغازین ارتباطات استفاده کنندگانی باشند که از نظر جغرافیایی بسیار دور از هم به سر می برند.
 

  • تاریخچه صنعت ماهواره در دنیا

ایده ی ایجاد ارتباطات از طریق ماهواره نخستین بار توسط آرتور کلارک[1] در سال 1945 مطرح شد. وی در مقاله خود که در مجله ی Wireless World به چاپ رسید، اذعان کرد که یک ماهواره در مدار دایروی با شعاع 36000 کیلومتر، با سرعت زاویه ای برابر سرعت زاویه ای زمین می چرخد و بنابراین از دید ناظر زمینی همواره در یک نقطه ی ثابت از فضا دیده می شود. بنابراین این ماهواره مصنوعی قادر است سیگنال ها را از هرنقطه از زمین دریافت و به نقاط دلخواه ارسال کند. یک دهه بعد در سال 1957ماهواره اسپوتنیک 1 توسط اتحاد جماهیر شوروی به فضا پرتاب شد که نقطه آغازین "عصر فضا" بود. بلافاصله پس از آن در ژانویه 1958 ماهوارهExplorer I ی  توسط وزارت دفاع آمریکا به فضا پرتاب شد. اولین ارتباط مخابراتی توسط ماهواره‌ی 12 روزه SCORE در دسامبر 1958 صورت گرفت که توسط نیروی هوایی آمریکا به مدار LEO پرتاب گردید. SCORE صدای ضبط شده پرزیدنت آیزنهاور را از یک ایستگاه زمینی به ایستگاه زمینی دیگر و البته با تأخیر مخابره نمود. در جولای 1958 سازمان ملی هوانوردی و فضایی NASA به دستور پرزیدنت آیزنهاور تأسیس شد. پس از آن ماهواره های با طول عمر بیشتر Echo-1 و Echo-2 توسط ناسا در سال های 1960و 1964 به فضا پرتاب شد که به ترتیب 8 سال و 5 سال به ارائه ی سرویس پرداختند.

AWT IMAGE

ماهواره Sputnik 1 اولین ماهواره ی ساخته ی بشر 

در حال حاضر تقریبا تمام نقاط کره زمین تحت پوشش شبکه های گسترده ماهواره ای قرار دارند که بیانگر تلاش بی وقفه بشر در بکارگیری فناوری فضایی جهت رفع نیاز های ارتباطی خویش است.شکل زیر تعداد ماهواره های فقط مخابراتی در دنیا را نشان می دهد که توسط شرکت بویینگ منتشر شده است .با توجه به سرویس دهی تعداد زیادی از ماهواره ها در مدارات غیر زمین آهنگ ، مسلما تعداد ماهواره های در مدار در دنیا بسیار بیشتر از این تعداد است.  

AWT IMAGE

ماهواره های مخابراتی در مدار زمین آهنگ

 
  • تاریخچه صنعت ماهواره در ایران

نیاز برای حضور در فضا و استفاده از مزایای آن، از یک سو و رشد صنعت تجاری خدمات ماهواره‌ای و ارتباط آن با رشد اقتصادی از سوی دیگر، سبب شده است تا کشور ما نیز گام‌های خود را دراستفاده از فناوری ماهواره بردارد. با توجه به آن که ایران کشوری است که مناطق وسیعی از آن کوهستانی بوده و در مناطق کویری نیز فاصله روستاها بسیار زیاد است راه اندازی و برقراری سرویس های ماهواره ای در ایران بسیار مقرون به صرفه است.

سابقه‌ی استفاده از فناوری ماهواره در کشور ما به سال 1348 بر می گردد. در این سال با تأسیس اولین ایستگاه زمینی ماهواره ای در اسد آباد همدان و نصب آنتن 30 متری استاندارد جهت ارتباط با ماهواره های سازمان بین المللی مخابرات ماهواره ای (ITSO که در آن مقطع INTELSAT نامیده می شد)، ایران در رده کشورهای پیشرو جهت استفاده از فناوری ماهواره قرار گرفت. همچنین ایستگاه فضایی ماهدشت، اولین ایستگاه دریافت تصاویر سنجش از دور در منطقه خاور میانه است که کار خود را با دریافت تصاویر ماهواره Landsat-1 آغاز کرد.

در حوزه مخابرات سیار ماهواره ای (MSS)، ایران یکی از سهام داران اپراتور ماهواره ای اینمارست (قبل از خصوص سازی آن) و ایستگاه زمینی بومهن جهت ارتباط با ماهواره های مخابراتی این اپراتور در باند L، تا سال 2008 میلادی فعال بوده است. در حال حاضر سازمان فضایی ایران به عنوان نقطه تماس فعال سازی خدمات ماهواره ای اینمارست در کشور فعالیت می کند. سازمان های مختلف در داخل کشور در حوزه فنی و بهره برداری از خدمات اینمارست،‌نه تنها روی کشتی ها بلکه کاربردهای جدید زمینی نیز فعال هستند. 

ثبت بین المللی اولین امتیازهای مدار/فرکانس زمین آهنگ در سال 1355، ساخت مدل مهندسی و فضایی ماهواره مصباح با همکاری یک شرکت ایتالیایی توسط نیروهای متخصص داخلی در سال 1378 تا 1380، ساخت اولین ماهواره سنجشی کشور توسط روسیه به نام ماهواره سینا به سفارش وزارت علوم تحقیقات و فناوری در سال 1384، ساخت و پرتاب موفقیت آمیز ماهواره امید، نخستین ماهواره ایرانی و ورود ایران به باشگاه کشورهای فضایی در سال 1387، پرتاب ماهواره نوید درسال 1390، ثبت اولیه بین المللی 14 موقعیت مداری در سال های 1390 و1391، پرتاب ماهواره ملی فجر در سال 1393 و ثبت اولیه بین المللی 4 موقعیت مداری در سال 1394 از جمله گام های ایران در جهت استفاده از فناوری ماهواره می باشد.

AWT IMAGE

    ماهواره امید نخستین ماهواره ی ایرانی      


[1] Arthur C. Clarke



کد امنیتی را در کادر بنویسید    
کلیدواژه ها: موقعیت مداری | زمین آهنگ | ماهواره | فناوری فضایی |

دفعات مشاهده: 2991 بار   |   دفعات چاپ: 118 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر

 

گالری تصاویر نجومی